Het Verdrag van Istanbul werd in 2011 opgesteld binnen de Raad van Europa en richt zich op het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld. Ook Nederland heeft het verdrag geratificeerd en zich daarmee verplicht de afspraken na te komen. Toch is de inhoud bij veel mensen nog onbekend.
Een belangrijke boodschap van de avond was dat aandacht alleen nog geen verandering brengt. Juist daar ligt een rol voor Soroptimisten. Wij kunnen opkomen voor de belangen van vrouwen en meisjes, overheden aanspreken op gemaakte afspraken en vragen om concrete verbeteringen.
Marianne lichtte de vier pijlers van het verdrag toe, samengevat in vier P’s: Prevention, Protection, Prosecution en Policy. Het gaat om het voorkomen van geweld, het beschermen van slachtoffers, het vervolgen van daders en samenhangend beleid dat deze aanpak mogelijk maakt. Daarbij is ook bescherming nodig voor kinderen die getuige zijn van geweld.

De presentatie maakte duidelijk hoe breed het onderwerp is. Naast fysiek en seksueel geweld kwamen onder meer psychologisch en economisch geweld, stalking, digitaal geweld, genitale verminking en gedwongen abortus en sterilisatie aan bod. Ook femicide, het doden van vrouwen omdat zij vrouw zijn, werd besproken.
Maar wie houdt in de gaten of landen hun afspraken nakomen? Dat doet GREVIO, een onafhankelijke groep deskundigen die de uitvoering van het verdrag beoordeelt. Daarbij gebruikt de groep ook informatie van maatschappelijke organisaties. Hun ervaringen en schaduwrapportages helpen zichtbaar te maken waar beleid en praktijk tekortschieten. GREVIO doet vervolgens aanbevelingen voor verbetering.
Ook Soroptimisten hebben daarin hun stem laten horen. Als NGO hebben wij onszelf uitgenodigd om bij te dragen aan het onderzoek van GREVIO. Zo konden wij als onderdeel van het maatschappelijk middenveld onze bevindingen en standpunten inbrengen. Daarmee lieten we zien dat we onze rol als belangenbehartiger actief kunnen oppakken.
Voor onze club sloot de avond direct aan bij de inzet vanuit Orange the World. Onze OtW-commissie spreekt al jaren in bij verschillende gemeenteraden om aandacht te vragen voor geweld tegen vrouwen. Daarmee brengen we de doelstellingen van het Verdrag van Istanbul al in de praktijk. Het Samen Sterk-project ‘Soroptimisten voor het Verdrag van Istanbul’, waarbij onze club is aangesloten, biedt aanknopingspunten om die inzet verder te versterken.
De avond gaf ook stof tot nadenken over vervolgstappen: een concreet actiepunt kiezen, bij gemeenten om opvolging vragen en het gesprek blijven voeren. Daarnaast vroeg Marianne aandacht voor de petitie ‘Eerst veilig, dan verder’, die de Unie van Soroptimistclubs heeft geïnitieerd. Deze vraagt om uitvoering van artikel 31 van het Verdrag van Istanbul: bij beslissingen over gezag en omgang moet rekening worden gehouden met geweld, zodat de veiligheid van slachtoffers en kinderen wordt beschermd.
Wie deze oproep wil steunen, kan de petitie online ondertekenen. Teken de petitie Eerst veilig, dan verder
We kijken terug op een leerzame en inspirerende bijeenkomst. Met dank aan Marianne voor haar heldere uitleg en de aanmoediging om onze stem te blijven gebruiken voor de veiligheid van vrouwen en meisjes.
